Najbardziej rozpoznawalnym budynkiem historycznym w Warszawie jest Teatr Wielki – Opera Narodowa w centrum miasta. Majestatyczny budynek Teatru Wielkiego jest słusznie uważany za jeden z najlepszych teatrów w Europie. Budynek jest również zabytkiem architektury XIX wieku, jak podaje warsaw-trend.
Powstanie opery
Historia opery w Warszawie sięga XVII wieku. Pierwsze występy odbywały się pod dyrekcją króla Władysława IV i były pierwowzorem przedstawień włoskich.
Od tego czasu przedstawienia teatralne stały się stałym atrybutem życia kulturalnego. Dopiero na początku XIX wieku pojawił się pomysł wzniesienia budynku o dobrej akustyce, w którym widzowie mogliby wygodnie oglądać przedstawienia. Ponadto stolica Polski potrzebowała nowego miejsca, w którym odbywałyby się przedstawienia operowe, baletowe i dramatyczne.
W XVIII wieku w miejscu przyszłej opery znajdował się dom gościnny Marywil. Jednak w 1825 roku budynek został zburzony. Z dawnego zajazdu pozostał jedynie Dom Jarmarczny, zbudowany przez architekta Aignera.
W latach 1825-1833 w centrum Warszawy, przy Placu Marywilskim, został wzniesiony okazały gmach Teatru Narodowego, będący jednym z najwybitniejszych zabytków architektonicznych miasta. Architektem teatru był Antonio Corazzi, który zaprojektował wiele budynków w stolicy Polski. Dom Jarmarczny, który pozostał po domu gościnnym, stał się jednym z budynków Teatru Narodowego.
W XVIII wieku pierwsze piętra teatru były wykorzystywane jako sklepy. Budynek mógł pomieścić jednocześnie 1248 widzów. W tym samym czasie została zlikwidowana loża królewska, a nazwa została zmieniona z Teatru Narodowego na Teatr Wielki.
Do 1833 roku budowa została w pełni ukończona, a 24 lutego tego samego roku na scenie Teatru Wielkiego odbyła się premiera opery „Cyrulik sewilski”. Od tego czasu teatr stał się najpopularniejszym miejscem kulturalnego wypoczynku polskiej inteligencji.
W 1840 roku plac został oficjalnie przemianowany z Marywilskiego na Teatralny. Teatr Wielki stał się jednym z kluczowych miejsc powstania styczniowego. W 1862 roku, przed placówką kulturalną, Ludwik Jaroszyński próbował dokonać zamachu na namiestnika Królestwa Polskiego księcia Konstantego.
Po I wojnie światowej w Polsce nastąpił gwałtowny rozwój kultury i sztuki. W dużych miastach w całym kraju otwierały się teatry dramatyczne i operowe. Nie działały one jednak długo, ponieważ w okresie powojennym Polska doświadczyła poważnego braku finansowania.
Oprócz teatrów powstawały organizacje zawodowe. Najbardziej wpływową z nich był Związek Artystów Scen Polskich, założony 21 grudnia 1918 roku podczas I Kongresu Konstytucyjnego w Warszawie. Jego głównym zadaniem była organizacja życia teatralnego. To właśnie Warszawa otrzymała status kulturalnej stolicy Polski.
Sołomija Kruszelnyćka i Opera Warszawska
Historia Opery Warszawskiej jest ściśle związana z życiem Sołomiji Kruszelnyćkiej, wybitnej ukraińskiej śpiewaczki, która zyskała międzynarodową sławę. Jest ona uważana za genialną wykonawczynię polskiej opery, ponieważ była najlepszą odtwórczynią ról kobiecych w legendarnych operach Stanisława Moniuszki.
Sołomija Kruszelnyćka była bezpośrednio zaangażowana w odbudowę polskiej opery narodowej. Śpiewaczka zaczęła występować w Teatrze Wielkim w październiku 1898 roku. W tym czasie Opera Warszawska przeżywała trudny okres, ponieważ było niewiele nowych przedstawień, a rosyjska polityka kadrowa komplikowała sytuację.
Sołomija Kruszelnyćka zadebiutowała w operze „Aida” Giuseppe Verdiego. W krótkim czasie ukraińskiej śpiewaczce udało się podbić serca miłośników opery w Polsce. Na głównej scenie teatru Kruszelnyćka wykonywała tylko główne role.
Sukces Ukrainki wynikał z jej wyjątkowego wokalu, talentu aktorskiego i niezwykłego wyglądu.
Triumf i międzynarodowy sukces Sołomiji Kruszelnyćkiej nastąpił po zagraniu głównej roli w operze Kamyk Stanisława Moniuszki. Wielu osobom nie podobała się jednak udana kariera Ukrainki na warszawskiej scenie. Śpiewaczce zarzucano lekceważący stosunek do polskiej kultury, przez co została zmuszona do opuszczenia Teatru Wielkiego, który stracił swoją główną gwiazdę.
Rekonstrukcja Teatru Wielkiego
Podczas II wojny światowej Warszawa doznała ogromnych zniszczeń, miasto zostało praktycznie starte z mapy. Budynek Teatru Wielkiego nie był wyjątkiem, ponieważ niemieckie bombardowania całkowicie go zniszczyły.
Wojnę przetrwała jedynie fasada główna z portykiem i fasada wschodnia. Wnętrze Teatru Wielkiego spłonęło doszczętnie.
Odbudowa instytucji kulturalnej rozpoczęła się w 1947 roku. W pierwszych latach po wojnie odbudowano kilka pomieszczeń. Na początku 1950 roku budynek został przemianowany na Teatr Wielki Opery i Baletu w Warszawie.
W 1951 roku został ogłoszony konkurs na odbudowę Teatru Bolszoj. Projekt odbudowy Bohdana Pniewskiego został uznany za najlepszy, ale projekt był kilkakrotnie przerabiany z inicjatywy władz. Budowa została ukończona w 1965 roku. Jedynie fasady od strony Placu Teatralnego pozostały niezmienione.
Nowoczesny teatr posiada dwie sale – jedną na 1841 miejsc i jedną na 200 miejsc. Na scenie teatru widzowie mogą oglądać opery, balety i różne koncerty.
Architektura Teatru Wielkiego
Budynek Teatru Wielkiego ma unikalną architekturę i wyróżnia się spośród wszystkich budynków otaczających centralny plac Warszawy. Pierwotnie budynek składał się z prostokątnego budynku głównego mieszczącego salę teatralną i dwóch podłużnych budynków.
Fasada Teatru Wielkiego została zbudowana w stylu klasycystycznym. Środek głównej fasady zdobi dziesięciokolumnowy portyk.
Z zewnątrz budynek teatru wygląda jak czteropiętrowy budynek, ale struktura fasad jest podzielona na cztery kondygnacje, z których każda jest ozdobiona oryginalnymi ornamentami. Na najniższej fasadzie znajdują się kolumny i romańskie doryckie belkowanie.
Główny poziom jest obramowany półkolumnami orderu jońskiego i rzeźbiarskim wystrojem o tematyce teatralnej wykonanym w płaskorzeźbie. Wnętrza Teatru Wielkiego zostały urządzone w okresie powojennym, od 1947 do 1965 roku. Dlatego wystrój jest dość lakoniczny, bez nadmiernej dekoracji.
Warto zauważyć, że budowa Teatru Wielkiego w Warszawie miała ogromny wpływ na rozwój stylów architektonicznych nie tylko w stolicy, ale w całym kraju. W końcu budynek uznawany jest za jeden z największych teatrów w Europie.
Największy teatr w Europie w XXI wieku
Mimo upływu dziesięcioleci od jego przebudowy, Teatr Wielki stanowi ważną kartę w życiu teatralnym Polski. Budynek jest uważany za jeden z największych teatrów na świecie, ponieważ ma 35 metrów wysokości i powierzchnię 1150 metrów kwadratowych.
Sala teatralna im. Stanisława Moniuszki może pomieścić 1905 widzów. Główną cechą Teatru Wielkiego jest jego niesamowita akustyka. Warszawę odwiedzało wiele gwiazd światowej sceny operowej. Wśród nich są Placido Domingo, Bogdan Paprocki, Jose Cura i inni.
Teatr Wielki dołączył się do projektu Opera Europe, organizacji świadczącej usługi festiwalom operowym i zespołom operowym w całej Europie. Organizacja zrzesza ponad dwustu członków z 40 krajów.
Teatr Wielki aktywnie współpracuje również z wiodącymi teatrami na świecie, takimi jak English National Opera, Teatro alla Scala i Metropolitan Opera.
Z biegiem lat Teatr Wielki stał się główną sceną w Polsce. Nowe premiery i popularne spektakle operowe można obejrzeć, kupując bilet do opery. Dlatego, jeśli będziesz miał szczęście być w Warszawie, zdecydowanie warto odwiedzić Teatr Wielki.
