Arnold Szyfman – mistrz polskiej sceny

Twórczość Arnolda Szyfmana, reżysera teatralnego i scenografa, uważana jest za integralną część kształtowania się polskiej sceny teatralnej. Dzięki jego wysiłkom Warszawa stała się ośrodkiem sztuki dramatycznej i sławy, pisze strona warsaw-trend.eu.

Wczesne lata i kariera teatralna Arnolda Szyfmana

Arnold Szyfman urodził się 23 listopada 1882 roku w Ulanowie. Dorastał w żydowskiej rodzinie, a w 1896 roku wraz z rodzicami przeprowadził się do Krakowa. Po ukończeniu szkoły średniej rozpoczął studia na Wydziale Filologicznym Uniwersytetu Jagiellońskiego. Jednocześnie w latach 1903-1904 studiował filozofię i historię sztuki na Uniwersytecie Berlińskim. W tym okresie młody artysta zainteresował się teatrem niemieckim, w szczególności twórczością Maxa Reinhardta i Richarda Wagnera. W latach studenckich wykazał się również umiejętnością pisania artykułów i sztuk teatralnych.

Po uzyskaniu doktoratu w 1906 roku Arnold Szyfman wystawił jeden ze swoich utworów w Teatrze Miejskim w Krakowie. Wkrótce, dzięki wsparciu Leona Schillera, Karola Frycza, Teofila Trzcińskiego i Witolda Noskowskiego, udało mu się założyć kameralny teatr literacki „Figliki”. Ponieważ projekt zbankrutował po miesiącu, artysta przeprowadził się do Warszawy i otworzył pierwszy w Polsce kabaret literacko-artystyczny „Momus”. Jednak i to miejsce rozrywki nie odniosło sukcesu i w 1910 roku zaprzestało działalności, bojkotowane przez publiczność i prasę.

Po tym wydarzeniu Arnold Szyfman postanowił zrealizować swój plan budowy dużego prywatnego teatru w Warszawie. W tym celu zaczął pozyskiwać wsparcie pośredników finansowych i handlowych podczas uroczystych spotkań i wydarzeń. Ostatecznie, dzięki szybkim sukcesom w negocjacjach i wsparciu materialnemu, w 1912 roku udało mu się położyć fundament pod nowy budynek. W tym okresie zadbał również o sformowanie zespołu aktorskiego z przedstawicieli sceny kresowej i rosyjskiej. Ostatecznie Teatr Polski w Warszawie rozpoczął swoją działalność 9 miesięcy po rozpoczęciu budowy, 29 stycznia 1913 roku. Pierwsi goście mieli okazję zobaczyć premierę opery Zygmunta Krasińskiego „Irydion” w reżyserii Arnolda Szyfmana.

Podczas I wojny światowej został zmuszony do rezygnacji z kierowniczego stanowiska z powodu deportacji w głąb Rosji. Po obejrzeniu wielu cesarskich przedstawień artysta zorganizował w 1916 roku Teatr Polski w Moskwie. Późniejszy pobyt za granicą zaowocował współpracą z moskiewskim studiem filmowym „Biofilm” i Moskiewskim Teatrem Dramatycznym. Po powrocie do kraju swojej sławy reżyser otworzył drugą scenę Teatru Polskiego w Warszawie, znaną jako Teatr Mały.

Do 1939 roku Arnold Szyfman dbał o wysoką renomę tej placówki kulturalnej, zapewniając jej miano najnowocześniejszego budynku sztuki widowiskowej w Polsce. Podczas II wojny światowej został aresztowany przez gestapo i przesłuchiwany, ale po pewnym czasie został zwolniony. Zakończenie wojny pozwoliło artyście ukryć się pod przybranym nazwiskiem i rozpocząć odbudowę Teatru Polskiego w Warszawie. Pomimo desperackiego pragnienia przywrócenia świetności placówce kulturalnej, w 1949 roku został odsunięty od kierowania teatrem przez władze komunistyczne. W 1955 roku reżyser po raz ostatni powrócił na stanowisko dyrektora, ale 2 lata później podał się do dymisji. Arnold Szyfman zmarł 11 stycznia 1967 roku w Warszawie.

ResearchGate, Teatr Polski

Uznanie i znaczenie twórczości Arnolda Szyfmana dla polskiego teatru

Arnold Szyfman wniósł istotny wkład w rozwój teatru i reżyserii teatralnej w Polsce. Swoje doświadczenia życiowe opisał w pracach pisemnych, m.in. w „55 lat teatru”, „Moja tułaczka wojenna” i „Labirynt teatru”. Za swoją pracę został odznaczony Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski, Złotym Krzyżem Zasługi, Orderem Sztandaru Pracy i innymi odznaczeniami.

Comments

...