{"id":1320,"date":"2023-02-23T18:38:25","date_gmt":"2023-02-23T17:38:25","guid":{"rendered":"https:\/\/warsaw-trend.eu\/?p=1320"},"modified":"2023-02-23T18:38:35","modified_gmt":"2023-02-23T17:38:35","slug":"powrot-teatru-do-powojennej-polskiej-stolicy-jak-to-bylo","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/warsaw-trend.eu\/pl\/eternal-1320-powrot-teatru-do-powojennej-polskiej-stolicy-jak-to-bylo","title":{"rendered":"Powr\u00f3t teatru do powojennej polskiej stolicy: jak to by\u0142o?"},"content":{"rendered":"\n

Po II wojnie \u015bwiatowej na Warszaw\u0119 czeka\u0142a wielka odbudowa: mieszczanie z uporem odbudowywali domy, porz\u0105dkowali ulice, rozbierali ruiny, kt\u00f3re pozostawili po sobie niemieccy okupanci. Ale nie tylko wa\u017cna infrastruktura miejska odrodzi\u0142a si\u0119 z popio\u0142\u00f3w w tamtych latach \u2013 arty\u015bci teatru postanowili przywr\u00f3ci\u0107 \u017cycie kulturalne powojennej stolicy, poniewa\u017c warszawiacy bardzo potrzebowali pozytywnych emocji i czego\u015b pi\u0119knego w szarej codzienno\u015bci. Ponadto niekt\u00f3re plac\u00f3wki kulturalne kontynuowa\u0142y swoj\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 w czasie wojny \u2013 oficjalnie i konspiracyjnie. Artyst\u00f3w, kt\u00f3rzy nadal cieszyli warszawiak\u00f3w sztuk\u0105 i z jeszcze wi\u0119ksz\u0105 inspiracj\u0105 robili to po wojnie, mo\u017cna nazwa\u0107 prawdziwymi bohaterami frontu kulturowego – pisze warsaw-trend.eu<\/a>.<\/p>\n\n\n\n

Jaki by\u0142 teatr w latach wojny?<\/h2>\n\n\n\n

Wi\u0119kszo\u015b\u0107 teatr\u00f3w w Warszawie w czasie wojny dzia\u0142a\u0142a konspiracyjnie, bo w oficjalnych plac\u00f3wkach kultury Niemcy pozwalali jedynie na spektakle oparte na erotyce, bo hitlerowcy uwa\u017cali, \u017ce odpowiada to poziomowi wykszta\u0142cenia warszawiak\u00f3w. Konspiracyjne produkcje dawa\u0142y nadziej\u0119 na odrodzenie kultury narodowej i powr\u00f3t do normalno\u015bci po wojnie. Na drzwiach podziemnych teatr\u00f3w cz\u0119sto mo\u017cna by\u0142o zobaczy\u0107 napis „Do teatru nie wchodzi si\u0119 bezkarnie”. Po zako\u0144czeniu wojny zdanie to zosta\u0142o zapami\u0119tane przez warszawiak\u00f3w jako metaforyczne, ale w czasie okupacji nale\u017ca\u0142o je traktowa\u0107 dos\u0142ownie. Przed wszystkimi, kt\u00f3rzy brali udzia\u0142 w przedstawieniach teatralnych, kt\u00f3re nie ogranicza\u0142y si\u0119 niemieck\u0105 propagand\u0105, stan\u0105\u0142 wyb\u00f3r: zagra\u017caj\u0105ca \u017cyciu konspiracja lub oficjalny teatr z \u017ca\u0142osnym repertuarem. Arty\u015bci, kt\u00f3rzy zdecydowali si\u0119 na desperacki krok, wezwali mieszka\u0144c\u00f3w i koleg\u00f3w do bojkotu oficjalnych instytucji kulturalnych, poniewa\u017c uwa\u017cali ka\u017cd\u0105 wsp\u00f3\u0142prac\u0119 z okupantami za przejaw kolaboracji.<\/p>\n\n\n\n

Nierzadko Niemcy zmuszali artyst\u00f3w teatru warszawskiego do wyst\u0119p\u00f3w dla wi\u0119\u017ani\u00f3w oboz\u00f3w koncentracyjnych. <\/p>\n\n\n\n

W 1940 roku w Warszawie powsta\u0142a Tajna Rada Teatralna jej g\u0142\u00f3wnymi przedstawicielami byli Bohdan Korzeniewski, Leon Schiller i Edmund Wierci\u0144ski. W Radzie opracowano koncepcj\u0119 rozwoju powojennego teatru. W stolicy Polski dzia\u0142a\u0142 r\u00f3wnie\u017c Pa\u0144stwowy Instytut Sztuki Teatralnej, w kt\u00f3rym mieszka\u0144cy potajemnie uczyli si\u0119 aktorstwa i innych kierunk\u00f3w z zakresu przemys\u0142u filmowego.<\/p>\n\n\n\n

W\u015br\u00f3d warszawskiej elity najwi\u0119ksz\u0105 popularno\u015bci\u0105 cieszy\u0142y si\u0119 spektakle stworzone przez Leona Schillera. W czasie okupacji wraz z podopiecznymi domu dziewcz\u0105t „moralnie zaniedbanych”, kt\u00f3rym w jednej z warszawskich dzielnic kierowa\u0142a Siostra Benigna, w 1940 roku Schiller wystawi\u0142 kilka konspiracyjnych spektakli. W szczeg\u00f3lno\u015bci najbardziej znanymi amatorskimi przedstawieniami by\u0142y „Histori\u0119 o M\u0119ce Naj\u015bwi\u0119tszej i Chwalebnym Zmartwychwstaniu Pa\u0144skim” oraz „Pastora\u0142ka”. <\/p>\n\n\n\n

Powr\u00f3t teatru do spokojnej codzienno\u015bci<\/h2>\n\n\n
\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n

Uwa\u017ca si\u0119, \u017ce data powrotu warszawskiego teatru do normalno\u015bci to 17 stycznia 1946 roku. Nawiasem m\u00f3wi\u0105c, na prawym brzegu Wis\u0142y, kt\u00f3r\u0105 Niemcy opu\u015bcili jesieni\u0105 1944 roku, odbudowa rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 wcze\u015bniej, a zatem Teatr odrodzi\u0142 si\u0119 wcze\u015bniej.<\/p>\n\n\n\n

Wa\u017cn\u0105 postaci\u0105 historyczn\u0105 tamtych czas\u00f3w by\u0142 Jan Mrozi\u0144ski, kt\u00f3ry by\u0142 aktorem i inicjatorem odrodzenia \u017cycia kulturalnego w stolicy. W pa\u017adzierniku 1944 na ulicy Otwockiej wystawi\u0142 „Koncert popularny”, kt\u00f3ry by\u0142 mozaik\u0105 fragment\u00f3w znanych powie\u015bci, nowel i sztuk teatralnych.<\/p>\n\n\n\n

Pierwszym powojennym spektaklem w dawnej dzielnicy Pragi by\u0142a „komedya w dw\u00f3ch aktach” J\u00f3zefa Korzeniowskiego „Majster i czeladnik”. Premiera odby\u0142a si\u0119 19 listopada 1944 roku, a pr\u00f3by do spektaklu odbywa\u0142y si\u0119 w trudnych warunkach \u2013 aktorzy przygotowywali si\u0119 w budynku dworca, kt\u00f3ry by\u0142 ogrzewany „koz\u0105”.<\/p>\n\n\n\n

Ciekawostk\u0105 o warszawskim Teatrze powojennym jest to, \u017ce z powodu braku ubra\u0144 i kostium\u00f3w w Polsce aktorzy czasami musieli zak\u0142ada\u0107 na scen\u0119 pozostawione rzeczy hitlerowc\u00f3w. <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Po II wojnie \u015bwiatowej na Warszaw\u0119 czeka\u0142a wielka odbudowa: mieszczanie z uporem odbudowywali domy, porz\u0105dkowali ulice, rozbierali ruiny, kt\u00f3re pozostawili po sobie niemieccy okupanci. Ale nie tylko wa\u017cna infrastruktura miejska odrodzi\u0142a si\u0119 z popio\u0142\u00f3w w tamtych latach \u2013 arty\u015bci teatru postanowili przywr\u00f3ci\u0107 \u017cycie kulturalne powojennej stolicy, poniewa\u017c warszawiacy bardzo potrzebowali pozytywnych emocji i czego\u015b pi\u0119knego […]<\/p>\n","protected":false},"author":286,"featured_media":1104,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[157],"tags":[697,698,695,722,721,723,696,699,694,724],"motype":[163],"moformat":[20],"moimportance":[35],"class_list":{"0":"post-1320","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-kino","8":"tag-aktorzy-teatralni","10":"tag-historia-teatrow","11":"tag-jaki-byl-teatr-w-latach-wojny","12":"tag-powrot-teatru-do-powojennej-polskiej-stolicy","14":"tag-praca-teatrow-warszawskich","15":"tag-spektakle-na-scenach-teatralnych","16":"tag-teatry-warszawy","17":"tag-wyjatkowe-teatry-warszawy","18":"motype-eternal","19":"moformat-vlasna","20":"moimportance-retranslyacziya-v-agregatory"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/warsaw-trend.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1320","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/warsaw-trend.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/warsaw-trend.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-trend.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/286"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-trend.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1320"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/warsaw-trend.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1320\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1324,"href":"https:\/\/warsaw-trend.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1320\/revisions\/1324"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-trend.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1104"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/warsaw-trend.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1320"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-trend.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1320"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-trend.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1320"},{"taxonomy":"motype","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-trend.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/motype?post=1320"},{"taxonomy":"moformat","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-trend.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moformat?post=1320"},{"taxonomy":"moimportance","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-trend.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moimportance?post=1320"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}